Jest to końcowy etap rozwoju moralnego w ujęciu teorii Kohlberga, skupiający się na wyłonieniu się abstrakcyjnych zasad moralności opartych na własnych wartościach jednostki. Według Kohlberga tylko 10-15% ludzi osiąga ten etap.
Decyzje moralne opierają się na abstrakcyjnych powodach, takich jak poszanowanie powszechnych praw człowieka i sprawiedliwości, a nie na zasadach społecznych lub indywidualnym interesie.
Ludzie na tym etapie wierzą w przestrzeganie uniwersalnych zasad etycznych, które obowiązują każdego, niezależnie od jego sytuacji osobistej i norm kulturowych.
Osoby wykorzystują własne umiejętności rozumowania moralnego, aby odróżnić dobro od zła.
Przykłady postkonwencjonalnego rozumowania moralnego obejmują:
Działanie zgodnie z uniwersalnymi zasadami etycznymi: Na przykład ktoś może zdecydować się na przekazanie pieniędzy organizacji charytatywnej, która pomaga ludziom w potrzebie, nawet jeśli osobiście nie zna nikogo, kto otrzymuje pomoc.
Szanowanie praw innych osób: Na przykład ktoś może stanąć w obronie osoby prześladowanej, nawet jeśli oznacza to narażenie się na niebezpieczeństwo.
Kohlberg uważał, że etap postkonwencjonalny to najwyższy poziom rozwoju moralnego, jaki może osiągnąć człowiek, i że osiąga go jedynie niewielka mniejszość ludzi.