Chociaż dokładne pochodzenie tego wyrażenia nie jest jasne, zyskało ono popularność w XIX wieku, zbiegając się z rozwojem industrializmu i ideologii amerykańskiego snu.
Oto kilka kluczowych aspektów koncepcji „self-made man”:
* Ciężka praca i determinacja: Są postrzegani jako osoby, które spędzają długie godziny i wytrwale stawiają czoła wyzwaniom.
* Zaradność i innowacyjność: Często charakteryzuje się ich umiejętnością znajdowania rozwiązań i tworzenia możliwości tam, gdzie inni mogą ich nie widzieć.
* Niezależny i samodzielny: Są postrzegani jako osoby, które przejmują kontrolę nad własnym losem i nie są zależne od innych, jeśli chodzi o ich sukces.
* Ambicja i zapał: Mają silną chęć odniesienia sukcesu i nie boją się podejmować ryzyka.
Warto zauważyć, że koncepcja „self-made man” była krytykowana z kilku powodów:
* Często ignoruje rolę przywilejów i korzyści systemowych. Wiele osób uważanych za „samodzielnych” mogło odnieść korzyści ze struktur społecznych i ekonomicznych, które nie były dostępne dla innych.
* Może to utrwalić mit, że sukces jest wyłącznie wynikiem indywidualnego wysiłku. Ignoruje to rolę szczęścia, mentorstwa i sieci społecznościowych w osiąganiu sukcesu.
* Często skupia się na osiągnięciach mężczyzn i wyklucza wkład kobiet. Termin „samoróbka” był w przeszłości używany do opisania mężczyzn, co wzmacniało stereotypy dotyczące płci.
Chociaż koncepcja „człowieka, który sam się stworzył” pozostaje potężną narracją, ważne jest, aby wziąć pod uwagę jej ograniczenia i zrozumieć złożone czynniki, które przyczyniają się do indywidualnego sukcesu.