Mercutio zaczyna od kpiny z zakochanego stanu Romea i porównuje jego zauroczenie Rozaliną do oddania religijnego. Twierdzi, że miłość jest ślepą i impulsywną emocją, napędzaną zwykłym pociągiem fizycznym i pozbawioną jakiejkolwiek racjonalnej myśli. Przemówienie Mercutio jest pełne kolorowych obrazów i ozdobników retorycznych, które podkreślają irracjonalną i nieprzewidywalną naturę miłości. Opisuje miłość jako „szaleńca”, który „gryzie kciuk w rozum” i porównuje ją do „postaci z ogrodu stanu bogatego człowieka”, czegoś ozdobnego i dekoracyjnego, ale ostatecznie pozbawionego treści.
Przemówienie Mercutio podkreśla również powierzchowność norm i oczekiwań społecznych, szczególnie w sprawach miłości i związków. Krytykuje konwencjonalne konwencje społeczne, które dyktują, jak ludzie powinni się zachowywać i wyrażać swoje emocje. Przemówienie Mercutio podważa te normy i zachęca jednostki do realizowania swoich pasji i pragnień, nawet jeśli odbiegają one od standardów społecznych.
Ogólnie rzecz biorąc, tematem przemówienia Mercutio jest to, że miłość jest potężną i nieprzewidywalną siłą, która przeciwstawia się racjonalnym wyjaśnieniom i oczekiwaniom społecznym. Dowcipne i prowokacyjne uwagi Mercutio podkreślają główne tematy sztuki, takie jak miłość, los i konsekwencje impulsywnych działań.