8 listopada 1946 roku Viola Desmond, odnosząca sukcesy czarna bizneswoman z Halifax w Nowej Szkocji w Kanadzie, kupiła bilet na główne miejsce w Roseland Theatre w New Glasgow. Kiedy jednak przybyła, początkowo siedziała na parterze, zanim dyrekcja teatru poprosiła ją o przejście na balkon przeznaczony dla osób czarnoskórych. Desmond odmówił, powołując się na chęć zajęcia miejsca, za które zapłaciła.
Kiedy sprzeciwiła się przymusowej relokacji, powołując się na ustawę o prawach człowieka w Nowej Szkocji z 1944 r., która zabraniała dyskryminacji rasowej w przestrzeni publicznej, między Desmondem a personelem teatru wybuchł spór, który doprowadził do jej fizycznego usunięcia z placówki, a następnie aresztowania przez lokalną policję.
Sprawa Desmonda przyciągnęła uwagę opinii publicznej. Jednakże późniejszy proces pod zarzutem próby oszustwa poprzez odmowę opuszczenia obszaru przeznaczonego wyłącznie dla białych zakończył się wyrokiem skazującym, a Sąd Magistratu w Halifax uznał ją za winną i nałożył grzywnę.
Dziedzictwo i uznanie
Aktywizm i opór Violi Desmond przeciwko dyskryminacji rasowej uczyniły ją ikoną ruchu na rzecz praw obywatelskich w Kanadzie. Chociaż wynik jej sprawy był początkowo zniechęcający, jej determinacja w dążeniu do sprawiedliwości położyła podwaliny pod przyszłe zmiany społeczne. Walka Desmonda pomogła podnieść świadomość na temat nierówności rasowych w Kanadzie i utorowała drogę do ewentualnych rewizji dyskryminującego ustawodawstwa.
Przez lata, które nastąpiły po procesie, Desmond nie ustawała w walce o sprawiedliwość. Złożyła apelację od wyroku skazującego i pomimo początkowego oddalenia jej sprawy, Sąd Apelacyjny Nowej Szkocji ostatecznie uchylił jej wyrok w 1954 r., uznając jej niewinność i przyznając, że jej prawa zostały naruszone. Wyrok ten stanowił kamień milowy w walce prawnej z dyskryminacją rasową w Kanadzie.
Dziesięciolecia później dziedzictwo Violi Desmond było nadal honorowane i celebrowane. W 2010 roku rząd Kanady formalnie uznał ją za narodową osobę historyczną, doceniając jej wkład w poprawę praw obywatelskich i równości w kraju.
Wreszcie w 2018 roku Bank of Canada zaprezentował nowy banknot 10 dolarów z portretem Violi Desmond. Decyzja ta była potężnym gestem i uczyniła ją pierwszą Kanadyjką i pierwszą czarnoskórą Kanadyjką, która została widniejąca na kanadyjskim banknocie.
Niezachwiane zaangażowanie Violi Desmond w rzucanie wyzwania systemowemu rasizmowi, nawet w obliczu osobistych trudności, ugruntowało jej pozycję jako pionierskiej postaci w walce o prawa człowieka i równość w Kanadzie. Jej historia przypomina o ciągłej potrzebie stawienia czoła dyskryminacji rasowej i pracy na rzecz bardziej sprawiedliwego i włączającego społeczeństwa.