The Globe Theatre był kultowym elżbietańskim teatrem w Londynie, kojarzonym przede wszystkim z dziełami Williama Szekspira. Zbudowany w 1599 r. i zniszczony przez pożar w 1613 r., został odbudowany w 1614 r. i przetrwał do 1644 r., kiedy to został zburzony. W projekcie Globe zastosowano kilka kluczowych cech, które przyczyniły się do jego wyjątkowej struktury i funkcjonalności.
1. Amfiteatr na świeżym powietrzu:
Teatr Globe był amfiteatrem na świeżym powietrzu, wystawiającym widzów na działanie żywiołów. Scena i miejsca siedzące nie były chronione dachem, co miało wpływ na wybór terminów występów i stosowanych technik inscenizacyjnych.
2. Trzypoziomowe siedzenia:
Miejsca siedzące w Globe zostały podzielone na trzy poziomy, zwane „galeriami”. Najniższy poziom, najbliżej sceny, zwany „podwórzem” lub „dółem” był zajmowany przez zwykłych ludzi, którzy płacili grosze za wstęp. Galerie druga i trzecia, zwane „galerią środkową” i „galerią górną”, gościły widzów o wyższym statusie społecznym i zapewniały lepszy widok na scenę.
3. Scena:
Sceną The Globe była podwyższona platforma sięgająca aż do podwórza, umożliwiająca bliską interakcję między aktorami a osobami naziemnymi (widzami w dole). Sama scena była pusta, bez wyszukanych scenografii, a odpowiednią atmosferę tworzyły występy aktorów, kostiumy i pomysłowe opowiadanie historii.
4. Baldachim:
Nad sceną zawieszono ochronny baldachim, zwany „niebem” lub „cieniem”, zapewniający cień i schronienie wykonawcom i muzykom. Pomógł także stworzyć dramatyczne efekty świetlne i poprawić akustykę.
5. Obszar za kulisami:
Za sceną znajdowała się część kulisowa zwana „domem męczącym”. Przestrzeń ta służyła jako garderoba dla aktorów oraz magazyn rekwizytów i kostiumów. Miał także zapadnię i maszyny ułatwiające szybkie zmiany scen i efekty specjalne.
6. Fasada i wieża:
Fasada hotelu Globe była charakterystyczna, składała się z okrągłej drewnianej konstrukcji zwieńczonej strzechą. Z fasady wysunięta została wybitna wieża, zwana „chatą”. Chata zawierała maszynerię sceniczną, zapadnię i sprzęt do efektów dźwiękowych. Służył także jako punkt widokowy i punkt orientacyjny dla widzów teatralnych.
7. Wielkość i pojemność odbiorców:
Teatr Globe mógł pomieścić liczną widownię, liczącą około 3000 osób. Większość widzów gromadziły się na parterze, podczas gdy wyższe galerie gościły bogatszych mecenasów, którzy płacili wyższe opłaty za wstęp za lepsze miejsca do siedzenia i ochronę przed żywiołami.
8. Akustyka:
Pomimo plenerowego charakteru teatru, Globe odznaczał się niezwykłą akustyką. Okrągły projekt i strategiczne umiejscowienie sceny zapewniły, że głosy aktorów były wyraźnie słyszalne w całej sali, nawet bez nowoczesnej technologii wzmacniania dźwięku.
Ogólnie rzecz biorąc, Globe Theatre reprezentował innowacyjny i wpływowy model projektowania teatralnego epoki elżbietańskiej. Jego unikalne cechy i plenerowa oprawa przyczyniły się do rozwoju doświadczenia teatralnego, które do dziś odbija się echem we współczesnych praktykach teatralnych.