Występy teatralne a występy koncertowe:
Opera: Opery to produkcje teatralne, które zazwyczaj są wystawiane na scenie z wyszukaną scenografią, kostiumami, grą aktorską i elementami wizualnymi. Występują w nim soliści, chór i orkiestra, a widzowie oglądają i przeżywają operę jako przedstawienie dramatyczne.
Oratorium: Oratoria natomiast to wykonania koncertowe, prezentowane najczęściej w sali koncertowej lub kościele. Nie mają wyszukanej inscenizacji, kostiumów ani gry aktorskiej jak w operach. W oratoriach uwaga skupia się przede wszystkim na muzyce, a publiczność słucha jej i docenia bez wizualnego aspektu teatralnego.
Temat:
Opera: Opery często czerpią swoje motywy z historii, mitologii, folkloru lub dzieł literackich. Często obejmują dramatyczne wątki, tragiczne wydarzenia, historie miłosne i różnorodnych bohaterów, podobnie jak zwykłe sztuki teatralne. Historie lub wątki są prezentowane za pomocą arii, recytatywów i zespołów.
Oratorium: Oratoria natomiast zazwyczaj poruszają tematy religijne lub biblijne. Głównym celem oratorium jest przekazywanie przesłaniów duchowych lub opowiadanie świętych historii poprzez muzykę. Wiele znanych oratoriów opiera się na narracjach biblijnych lub lekcjach moralności.
Chór i orkiestracja:
Opera: Opery zazwyczaj odgrywają znaczącą rolę dla orkiestry, a muzyka instrumentalna odgrywa znaczącą rolę w tworzeniu nastrojów, atmosfery i przejść w historii. Ważny jest także refren, który często stanowi tło, narrację i reakcje na wydarzenia rozgrywające się na scenie.
Oratorium: W oratoriach chór jest na ogół bardziej centralny i dominujący niż w operach. Chór odgrywa wiodącą rolę w przedstawianiu narracji i przekazywaniu głównego przesłania utworu. Orkiestracja w oratoriach jest zwykle mniej złożona i bardziej wspiera linie wokalne w porównaniu z operami.
Odbiorcy i funkcja:
Opera: Opery mają bawić, angażować emocjonalnie i przenosić widza w fikcyjny świat wykreowany na scenie. Są przeznaczone dla szerokiego grona odbiorców i są popularną formą rozrywki.
Oratorium: Oratoria skupiają się przede wszystkim na inspirowaniu i podnoszeniu duchowym publiczności lub przekazywaniu przesłania religijnego. Często wykonuje się je podczas obrzędów religijnych, uroczystości lub podczas koncertów, co czyni je bardziej podnoszącymi na duchu lub muzycznie charakterem.
Reasumując, opery to dramatyczne inscenizacje muzyczne wystawiane na scenie z rozbudowaną scenografią i elementami wizualnymi, natomiast oratoria skupiają się na tematyce religijnej, prezentowane są jako przedstawienia koncertowe bez rozbudowanej inscenizacji. Obydwa oferują wyjątkowe doznania muzyczne i przemawiają do różnych odbiorców ze względu na swoje funkcje i podejście artystyczne.