* Zazdrość i niepewność Malfoya: Draco Malfoy to zepsuty, arogancki chłopiec pochodzący z zamożnej rodziny czarodziejów czystej krwi. Czuje się zagrożony nagłą sławą i popularnością Harry'ego, zwłaszcza że w oczach Malfoya Harry jest „szlamą” (obraźliwe określenie na czarodziejów urodzonych przez niemagicznych rodziców). Chce udowodnić, że jest lepszy i sprawić, by Harry wyglądał na słabego.
* Rywalizacja pomiędzy Gryffindorem i Slytherinem: Obydwa domy, Gryffindor i Slytherin, znane są ze swojej rywalizacji. Rywalizacja ta często objawia się jako zderzenie osobowości i ideologii. Harry i Malfoy, należący do tych domów, w naturalny sposób popadają w tę rywalizację.
* Szansa na pokazanie się: Pojedynek jest dla Malfoya okazją do zaprezentowania swoich magicznych umiejętności przed przyjaciółmi i innymi uczniami. To sposób na podniesienie jego ego i zdobycie podziwu.
* Aby zastraszyć Harry'ego: Pojedynek jest także sposobem Malfoya na zastraszenie Harry'ego i sprawienie, że poczuje się mały i nieistotny. Ma nadzieję przestraszyć Harry'ego, aby się wycofał i uniknął przyszłych konfrontacji.
Sam pojedynek rozpoczyna się, gdy Harry broni Hermionę Granger przed obelgami Malfoya. Malfoy wyzywa Harry'ego na pojedynek, wierząc, że z łatwością może go pokonać. Jednak Harry jest w stanie się obronić za pomocą zaklęcia, którego uczy się od swoich przyjaciół, Rona i Hermiony.
Choć pojedynek nie kończy się wyraźnym zwycięstwem żadnej ze stron, zapoczątkowuje rywalizację między dwoma chłopcami, która będzie kontynuowana przez całą serię. Pokazuje także wczesne etapy rozwoju Harry'ego jako czarodzieja i jego rosnącą zdolność do obrony siebie i swoich przyjaciół.