Historia zaczyna się od Grega przedstawiającego swoją rodzinę, w tym rodziców, starszego brata Rodricka i młodszego brata Manny’ego. Greg wkrótce staje w obliczu serii niefortunnych wydarzeń spowodowanych dowcipami Rodricka, w tym zamknięcia w piwnicy, głośnego czytania jego pamiętnika całej szkole i bycia zmuszonym do dołączenia do drużyny zapaśniczej.
Greg próbuje poradzić sobie z wybrykami Rodricka, ale zmaga się także z innymi problemami gimnazjum, takimi jak radzenie sobie z prześladowcami, próby zaimponowania dziewczynom i poruszanie się po hierarchii społecznej w swojej szkole. Pośród całego chaosu Greg stara się zachować poczucie własnej wartości i zdrowie psychiczne.
Ostatecznie Greg znajduje nieoczekiwanego sojusznika w Rowleyu, swoim najlepszym przyjacielu, który pomaga mu przezwyciężyć kłopoty i zapewnia wsparcie moralne. W miarę jak Greg uczy się bronić siebie i przeciwstawiać się Rodrickowi, stopniowo odkrywa, że jego brat nie jest taki zły, jak myślał, i że mogą nawet mieć szansę na stworzenie silniejszej więzi.
„Pamiętnik Cwaniaczka:Rodrick Rules” w humorystyczny sposób ukazuje trudy dorastania i dynamikę relacji rodzinnych, oddając istotę życia w gimnazjum i wyzwania związane z dorastaniem.